Günümüzde internet üzerinden hizmet veren, freelance çalışan veya kendi ürünlerini satan birçok girişimci faaliyetlerini evden yürütmeyi tercih ediyor. Özellikle başlangıç aşamasındaki işletmeler için evden çalışmak, ofis kiralama gibi bazı maliyetleri azaltabildiği için avantajlı olabilir.
Ancak işletmenin ev adresinden yürütülmesi, vergi yükümlülüklerinin tamamen ortadan kalktığı anlamına gelmez. Evden çalışanlar için şirket vergileri, yapılan faaliyetin türüne, şirket yapısına, elde edilen kazanca ve iş yerinin kullanım şekline göre farklılık gösterebilir.
Evet, şartlara ve faaliyet alanına bağlı olarak kişiler ev adreslerini iş yeri adresi olarak kullanarak ticari faaliyetlerini sürdürebilir.
Özellikle şahıs şirketlerinde ev adresinin iş yeri olarak kullanılması, yeni girişimciler arasında tercih edilen modellerden biridir.
Ancak evin iş yeri olarak kullanılması halinde vergi ve kira uygulamalarının ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
Evden faaliyet gösteren bir şahıs şirketinin karşılaşabileceği temel vergi yükümlülükleri şunlardır:
Bunların tamamı her işletme için aynı şekilde uygulanmaz. Vergi yükümlülükleri işletmenin yaptığı iş ve gerçekleştirdiği işlemlere göre belirlenir.
Şahıs şirketlerinde temel vergilerden biri gelir vergisidir.
Evden çalışmak, işletmenin ticari kazancının gelir vergisi kapsamı dışında kalmasını sağlamaz. İşletmenin elde ettiği ticari kazanç, ilgili gelir vergisi mevzuatı çerçevesinde değerlendirilir.
Basitleştirilmiş olarak:
Ticari kazanç = Ticari gelirler - Mevzuata uygun giderler
şeklinde düşünülebilir.
Gerçek hesaplamada ise ilgili yılın gelir vergisi tarifesi, indirimler, istisnalar ve diğer vergisel unsurlar dikkate alınır.
Evden çalışan bir girişimcinin sunduğu mal veya hizmet KDV'ye tabi olabilir.
Örneğin evden grafik tasarım hizmeti veren, yazılım geliştiren veya internet üzerinden ürün satan bir işletmenin yaptığı işlemlerde KDV uygulaması gündeme gelebilir.
Ancak uygulanacak KDV oranı faaliyetin niteliğine göre değişebileceğinden her evden çalışan işletme için aynı oran geçerli değildir.
Şahıs şirketlerinde yıl içerisinde geçici vergi uygulaması da gündeme gelebilir. İşletmenin dönemsel kazancı üzerinden hesaplanan geçici vergi, yıllık gelir vergisiyle bağlantılıdır.
Evden faaliyet göstermek bu yükümlülüğü tek başına ortadan kaldırmaz.
Evden çalışanların en çok dikkat etmesi gereken konulardan biri kira ödemeleridir.
Kiralanan konutun bir bölümünün veya tamamının iş yeri olarak kullanılması halinde kira ödemelerinin vergisel açıdan nasıl değerlendirileceği, mülkün durumu ve kullanım şekli gibi unsurlara bağlı olabilir.
Özellikle evin tamamının veya belirli bir bölümünün iş yeri olarak kullanılması durumunda stopaj açısından özel değerlendirmeler gündeme gelebilir.
Bu nedenle kira sözleşmesi yapılmadan veya ev iş yeri olarak gösterilmeden önce mali müşavirden güncel uygulamaya ilişkin bilgi alınması faydalıdır.
Şahıs şirketi sahibi olan ve gerekli şartları taşıyan kişiler 4B kapsamında sosyal güvenlik yükümlülülüğüyle karşılaşabilir.
Evden çalışılması bu yükümlülüğü tek başına ortadan kaldırmaz.
Ancak kişinin aynı zamanda başka bir işverene bağlı olarak çalışması gibi durumlarda sigortalılık statüsü farklı şekilde değerlendirilebilir.
Bu nedenle Bağ-Kur konusunda kişinin mevcut sosyal güvenlik durumunun ayrıca incelenmesi gerekir.
Evden faaliyet gösteren girişimciler açısından işletmeyle ilgili giderlerin doğru şekilde belgelenmesi önemlidir.
Faaliyetin niteliğine ve mevzuattaki şartlara bağlı olarak:
gibi harcamalar gündeme gelebilir.
Ancak bir harcamanın işletmeyle ilgili olması tek başına onun otomatik olarak vergi matrahından indirilebileceği anlamına gelmez. Giderin niteliği ve ilgili mevzuattaki şartları ayrıca değerlendirilmelidir.
Freelance çalışanlar, yazılımcılar, danışmanlar ve dijital hizmet veren girişimciler için internet ve telefon işletmenin faaliyetinde önemli bir yere sahip olabilir.
İşletme faaliyetinde kullanılan bu hizmetlere ilişkin giderlerin vergisel açıdan nasıl değerlendirileceği kullanım şekline ve ilgili belgelere göre değişebilir.
Bu nedenle faturaların düzenli şekilde saklanması ve muhasebe kayıtlarının doğru tutulması önemlidir.
Evden e-ticaret yapan şahıs şirketlerinin vergi yükümlülükleri, yalnızca şirketin evden faaliyet göstermesi nedeniyle ortadan kalkmaz.
Bu işletmelerde ayrıca:
gibi çok sayıda muhasebe işlemi bulunabilir.
Özellikle yüksek sayıda satış yapan e-ticaret işletmelerinde düzenli muhasebe takibi önemlidir.
Evden çalışmanın en önemli avantajlarından biri ofis kirası ve bazı işletme giderlerinin azalabilmesidir. Ancak bu durum otomatik olarak daha düşük vergi ödeneceği anlamına gelmez.
Vergi, işletmenin faaliyetleri ve vergilendirilebilir kazancı üzerinden hesaplanır. Evden çalışmak bazı giderlerin azalmasına yardımcı olabilirken bazı özel vergi uygulamalarının da dikkate alınmasını gerektirebilir.
Şirket kurulmadan önce aşağıdaki konuların araştırılması faydalıdır:
Evden çalışan bir girişimci için sağlıklı bir mali planlama yapmak, şirketin sürdürülebilirliği açısından önemlidir.
Aylık bütçede yalnızca muhasebe ücretini değil;
dikkate almak gerekir.
Özellikle ilk kez şirket kuran girişimcilerin, beklenen gelirleri üzerinden yaklaşık bir yıllık işletme bütçesi oluşturması faydalı olacaktır.
Yorumlar